Colani: 1 versie geïmporteerd

2023-11-23T08:17:47Z

1 versie geïmporteerd

Nieuwe pagina

{{Infobox dynastie
| afbeelding = Antonio de Pereda - San Guillermo de Aquitania - Google Art Project.jpg
| onderschrift =
| naam = Willem van Gellone
| leven = 755-810
| functie1 = [[Graven van Toulouse|Graaf van Toulouse]]
| periode1 = [[790]] - [[806]]
| voorganger1 =
| opvolger1 = [[Bego]]
| functie2 = [[Lijst van hertogen van Aquitanië|Hertog van Aquitanië]]
| periode2 = ? - [[811]]
| voorganger2 =
| opvolger2 =
| vader = Theodoric?
| moeder = Aldana
| zoon = [[Bernard van Septimanië]]
}}

'''Willem met de Hoorn''' ook wel: ''Willem de Hoorndrager'', ''Willem met de Korte Neus'', ''Willem'' of ''Wilhelmus van Aquitanië'', ''Guilhem'', ''Guillaume au Cornet'', ''[[Willem van Oringen|Guillaume d'Orange]]'' (niet te verwarren met [[Willem van Oranje]]) ''Guillaume de Gellone'' (circa [[752]] - [[28 mei]] (?), circa [[812]]) ook bekend als ''Willem Isaac'' was een legendarische [[Middeleeuwen|middeleeuwse]] persoon. Hij was hertog van [[Aquitanië]], graaf van [[Graafschap Toulouse|Toulouse]] en ook de eerste archont (vorst) van [[Oranje (vorstendom)|Orange]]. Hij is een [[Heilige (christendom)|heilige]] van de [[Rooms-Katholieke Kerk]] en [[beschermheilige]] van de wapensmeden.

==Leven==
Hoeveel van de verhalen over deze legendarische figuur op feit of fictie berusten is niet precies te zeggen. Hij zou in 752 geboren zijn als zoon van ene Theodoric, graaf van [[Autun]]. Zijn moeder zou Aldana geweest zijn, een buitenechtelijke dochter van [[Karel Martel]]. Zijn zwager was [[Fulgaud]] van [[Rouergue]], gehuwd met zijn zuster Senegonde.

Hij was een neef en [[paladijn]] van [[Karel de Grote]]. Die stelde hem aan als voogd over zijn minderjarige zoon [[Lodewijk de Vrome]], die koning van [[Aquitanië]] was. Willem mocht zich daarom tot de meerderjarigheid van Lodewijk ''hertog van Aquitianië'' noemen. Ook vocht Willem in het zuiden van Frankrijk tegen de [[Moren]]. Bij een van die gevechten sloeg een Moor hem een stuk van zijn neus af, wat hem de bijnaam "Guillaume au Court Nez" (Willem met de Korte Neus) opleverde. Het verhaal is dat dit verbasterde naar "Guillaume au Cornet" (Willem met de Hoorn).

Tijdens zijn strijd tegen de Moren van het [[emiraat Córdoba]] onder [[Hisham I]] veroverde hij in 793, op verzoek van het Concilie van Narbonne, ook de stad [[Orange (stad)|Orange]], zodat bisschop [[Salicus]] daar kon terugkeren. Dit gebied werd hem later door Karel de Grote in [[Feodalisme|leen]] gegeven, waarmee hij de eerste vorst van Orange werd.

Willem was gehuwd met Cunegonde en met Guibourg of Witberg, en werd de vader van graaf [[Béra van Barcelona]] en [[gravin Helenburg van Orange]] van Cunegonda. Met Guibourg kreeg hij Gotzelm en graaf [[Bernhard van Septimanië]].

Willem sprak onder meer Arabisch, daarom kon hij als gezant voor [[Karel de Grote]] naar Jeruzalem. Hij keerde terug met de sleutel van het [[Heilige Grafkerk|Heilige Graf]], die hij Karel kon overhandigen bij zijn kroning tot keizer in 800. Tijdens een volgende missie in 802 ging hij onder de naam Isaac, zoals hij door de joodse gemeenschap werd genoemd, naar [[Bagdad]], en kwam terug met de gevechtsolifant [[Abul-Abbas]], een cadeau voor Karel de Grote van de [[Kalifaat van de Abbasiden|Abbasiden kalief van Bagdad]] [[Haroen ar-Rashid]] mede wegens zijn strijd tegen [[Hisham I]] en [[Al-Hakam I]] de Verschrikkelijke van de [[Omajjaden van Andalusië]] die tegenstanders waren van de Abbasiden.

Nadat zijn vrouw, mogelijk de dochter van een Moorse vorst, in 804 overleden was, trok Willem zich terug in de [[Abdij Val Gellone]], die hij had gesticht in de orde der [[Benedictijnen]] van zijn vriend [[Benedictus van Aniane]]. Na die terugtrekking werd zijn zoon Bèra zijn gouverneur. Toch kwam Willem bij een opstand in Parijs nog eenmaal Karel de Grote te hulp.

Willem overleed op 28 mei 812 of 814 in het door hem gestichte Abdij Val Gellone. Het plaatsje waar dit klooster lag, is na Willems dood naar hem vernoemd: [[Saint-Guilhem-le-Désert]]. Hij werd aan het begin van de 11e eeuw zalig verklaard en in 1066 heilig verklaard door [[Paus Alexander II]]. Zijn gebeente spoelde bij een overstroming in 1817 weg uit de abdij van Gellone. De botten die daarna resteerden zijn nog aanwezig in een [[reliekschrijn]] in de abdij.

Willems daden worden onder andere beschreven in ''La Geste de Garin de Monglane'', een middeleeuws Frans heldendicht, in ''[[Willehalm]]'', een onvoltooid epos van de Duitse middeleeuwse dichter [[Wolfram von Eschenbach]], en in ''[[Spiegel Historiael (kroniek)|Spiegel Historiael]]'', de 13e-eeuwse [[kroniek]] van [[Jacob van Maerlant]]. 'Willem van Oringen' komt ook voor in 'De historie vanden [[Vier Heemskinderen]]'<ref>De historie vanden vier Heemskinderen, bezorgd door Irene Spijker, Uitgeverij Bert Bakker, Amsterdam 2005, blz. 20</ref>, waar zijn vader Amerijn van Nerboen wordt genoemd.

Bèra, de opvolger van Willem als gouverneur, kreeg onenigheid met enkele halfbroers, die het het niet eens waren met zijn beleid. Zij klaagden hem aan bij het hof in Aken en wonnen het geschil. Bèra werd door [[Lodewijk de Vrome]] verbannen naar Rouen, waar hij zou overlijden. Enkele jaren later werd Bernard van Septimanië benoemd tot graaf van Toulouse. Zijn broer Gotzelm werd zijn gouverneur. Hun halfzus Helenburg erfde Orange en trouwde met [[Gosselin van Provence]], zoon van Leibulf die aan de zijde van Willem had gevochten.

==Van Willem van Gellone naar de Oranje-Nassaus==
Ten onrechte werd deze Willem soms als stamvader van de Oranje-Nassaus gezien. Er is wel een relatie tussen de titel die hij voerde en de tegenwoordige titel, [[prins van Oranje]].

Willem van Gellone was, doordat hij het gebied Orange in leen verkreeg van Karel de Grote, de eerste archont = vorst van Orange. Zijn dochter Helenburg trouwde met Gosselin van Provence uit het geslacht Van de Baux uit de Provence.

[[Keizer Frederik I Barbarossa]] verhief Orange in 1181 tot prinsdom op verzoek van gravin Tiburga II van Orange die getrouwd was met de berooide graaf Bertrand III van de Baux. Bertrand werd de eerste echte prins van Orange.

In 1386 trouwde de laatste telg van de Baux, erfprinses [[Maria van de Baux-Orange]] (†1417), met [[Jan III van Chalon-Arlay]] (†1418) uit het [[Vrijgraafschap Bourgondië|Vrijgraafschap]]. Jan werd de eerste prins van Orange uit het huis Chalon-Arlay. Hun kleinzoon [[Willem van Chalon-Arlay]] (1414-1475) was de eerste van het huis Chalon-Arlay die zich prins Willem van Orange mocht noemen.

Toen in 1530 de laatste mannelijke telg van Chalon-Arlay, [[Filibert van Chalon]] kinderloos sneuvelde, liet hij zijn bezittingen, inclusief Orange, na aan zijn Bredase neef, Reinhart of Reinardus van Nassau-Breda, de zoon van zijn zus [[Claudia van Chalon]] en [[Hendrik III van Nassau]]-Breda, die zich daarna [[René van Chalon]] noemde, waarmee Orange met de prinstitel in de handen van de Nassaus kwam. René was via zijn moeder dus verwant met het geslacht Baux en daarmee met Willem met de Hoorn.

[[Willem de Zwijger]] van Nassau-Dillenburg die het van René erfde, was neef via zijn vaderskant. Willem de Zwijger was de oudste zoon van [[Willem I van Nassau-Dillenburg]], de broer van René's vader Hendrik.
Geen bloedverwant dus van Willem met de Hoorn. Hij erfde de bezittingen van de Chalons, al ging dat met de nodige moeite gepaard, inclusief de titel 'prins van Oranje'.

Door dit misverstand werd in 1815 nog de door koning [[Willem I der Nederlanden|Willem I]] ingestelde [[Militaire Willems-Orde]] op advies van de [[Hoge Raad van Adel]] naar Willem de Hoorndrager vernoemd.

==Zie ook==
* [[Willehalm]]
* [[Willem van Oringen]]
* [[Stamboom van de hertogen van Aquitanië]] (Willem van Gellone was de grootvader van [[Bernard Plantevelue]])

{{Appendix}}
{{References}}

{{commonscat|William of Gellone}}

{{DEFAULTSORT:Willem }}
[[Categorie:Frankische adel]]
[[Categorie:Hertog van Aquitanië]]
[[Categorie:Graaf van Toulouse]]
[[Categorie:Heerser van Orange]]
[[Categorie:Heilige in het christendom]]
[[Categorie:Frans heilige of zalige]]
[[Categorie:Persoon in de 8e eeuw]]
[[Categorie:Persoon in de 9e eeuw]]

Willem met de Hoorn - Bewerkingsoverzicht

Colani: 1 versie geïmporteerd