https://wikitest.nl/index.php?action=history&feed=atom&title=Operatie_PBSUCCESSOperatie PBSUCCESS - Bewerkingsoverzicht2026-04-06T04:05:29ZBewerkingsoverzicht voor deze pagina op de wikiMediaWiki 1.43.6https://wikitest.nl/index.php?title=Operatie_PBSUCCESS&diff=108761&oldid=prevColani: 1 versie geïmporteerd2024-06-15T22:35:12Z<p>1 versie geïmporteerd</p>
<p><b>Nieuwe pagina</b></p><div>[[Bestand:Jacobo Arbenz Guzman (oficial).jpg|miniatuur|Jacobo Árbenz (foto 1951).]]<br />
'''Operatie PBSUCCESS''' was een door de [[CIA]] georganiseerde [[staatsgreep]] in [[Guatemala]] die in [[1954]] de democratisch gekozen regering van [[Jacobo Árbenz Guzmán]] uit het zadel stootte.<br />
<br />
Árbenz was in [[1951]] tot president gekozen op een [[Sociaaldemocratie|sociaaldemocratisch]] programma. Zijn landhervormingen stuitten in de [[Verenigde Staten]] en bij de Guatemalteekse elite op veel weerstand. Daarnaast stond hij de [[Communisme|communistische]] partij toe, waardoor de VS vreesde dat Guatemala binnen de [[invloedssfeer]] van de [[Sovjet-Unie]] zou vallen. Tot slot zou hij te innige banden hebben met de Costa Ricaanse president [[José Figueres Ferrer|José Figueres]], die vanwege zijn democratiseringsagenda in Washington als 'communist' te boek stond.<ref name=":0">{{Citeer boek|titel=What Uncle Sam Really Wants|auteurlink=Noam Chomsky|auteur=Noam Chomsky|medeauteurs=|taal=|url=http://www.zmag.org:80/chomsky/sam/sam-2-04.html|uitgever=Odonian Press/Z Communications|datum=1993|pagina's=|ISBN=|bezochtdatum=2018-06-27|archiefurl=https://web.archive.org/web/20080415145914/http://www.zmag.org/chomsky/sam/sam-2-04.html|archiefdatum=2008-04-15|dodeurl=ja}}</ref><br />
<br />
De aanleiding van de coup was het onteigenen van stukken braakliggend land van de [[United Fruit Company]]. De CIA trainde in allerijl een 'bevrijdingsleger' in [[Nicaragua]]. Onder leiding van [[Carlos Castillo Armas]] viel dit legertje op [[18 juni]] Guatemala binnen. Hoewel het slechts 150 man telde, wist de CIA door het regelen van Amerikaanse luchtsteun de indruk van een georganiseerde invasie te wekken en keerde het Guatemalteekse officierskorps zich tegen de regering.<br />
<br />
Op [[27 juni]] werd Árbenz gedwongen om af te treden. Zijn democratische regering werd vervangen door een [[junta]] onder leiding van Castillo Armas. De [[dictatuur]] en de burgeroorlog die hierdoor ontstonden kostten aan 200.000 Guatemalteken het leven.<br />
<br />
Om de staatsgreep met terugwerkende kracht te kunnen rechtvaardigen, ontplooide de CIA na afloop de operatie PBHISTORY, die bewijsmateriaal voor een dreigende communistische machtsovername moest verzamelen, maar daar niet in slaagde.<ref>Stephen G. Rabe, "The U.S. Intervention in Guatemala: The Documentary Record," ''Diplomatic History'' 28(5), 2004.</ref> De VS zouden zich nog decennia lang mengen in Guatemalteekse interne aangelegenheden.<ref name=":0" /><br />
<br />
Binnen de CIA werd Operatie PBSUCCESS beschouwd als het schoolvoorbeeld van een goed uitgevoerde actie.{{Bron?||2011|12|21}} Critici van het Amerikaanse buitenlandse beleid beschouwen Operatie PBSUCCESS als een schoolvoorbeeld van Amerika's gebrek aan respect voor [[mensenrechten]] en [[democratie]].{{Bron?||2011|12|21}}<br />
<br />
== Noten ==<br />
<references /><br />
[[Categorie:Geschiedenis van Guatemala]]<br />
[[Categorie:Geschiedenis van de Verenigde Staten (1941-1964)]]<br />
[[Categorie:Koude Oorlog]]<br />
[[Categorie:Staatsgreep]]<br />
[[Categorie:1954]]</div>Colani