Colani op 1 aug 2024 om 11:46

2024-08-01T11:46:14Z

Nieuwe pagina

{{Infobox heilige
| naam = Jakobus de Mindere
| geboortedatum = onbekend
| geboorteplaats =
| sterfdatum = [[62]]
| sterfplaats = Jeruzalem
| feestdag = [[3 mei]] ([[Rooms-Katholieke Kerk|rooms-katholiek]])
| vereerd_bij =
| afbeelding = Saint James the Just.jpg
| onderschrift = Icoon van Jakobus de Mindere
| titels = Martelaar, Adelphotheos
| zaligverklaring_datum =
| zaligverklaring_plaats =
| zaligverklaring_door =
| heiligverklaring_datum = pre-congregatie
| heiligverklaring_plaats =
| heiligverklaring_door =
| attributen = boek en staaf
| beschermheilige_voor =
| schrijn =
| oppressie_datum =
| oppressie_door =
| controverse =
}}
'''Jakobus''' of '''Jacobus''' ([[Latijn]]: Iacobus van het [[Hebreeuws]]: יעקב , ''Ja'akov'' en [[Grieks]]: Ἰάκωβος, ''Iákōbos'') wordt in het [[Nieuwe Testament]] de "broer van de Heer" ([[Jezus (traditioneel-christelijk)|Jezus]]) genoemd ([[Evangelie volgens Marcus|Marcus]] 6:3; Galaten 1:19). Hij wordt ook wel '''Jakobus de Rechtvaardige''' genoemd, ter onderscheiding van [[Jakobus de Meerdere]], een van "de twaalf". Hoewel Jakobus de Mindere niet wordt genoemd als een van "de twaalf", werd hij wel als [[apostel]] aangeduid (Galaten 1:19<ref>Er is geen consensus over de exacte betekenis van deze vermelding. In de meeste vertalingen staat iets dat neerkomt op: 'Van de andere apostelen heb ik niemand gezien behalve Jakobus ...' Ook juist is: 'Van de andere apostelen heb ik niemand gezien, maar alleen (zag ik nog) Jakobus'. Zie Dr. W. Grossouw (1974): ''De brief van Paulus aan de Galaten'', pag. 67 en J. Eckert (1971): ''Die urchristliche Verkündigung im Streit zwischen Paulus and seinen Gegnern nach dem Galaterbrief'', pag. 180</ref>). Soms wordt hij ook wel gelijkgesteld met [[Jakobus (zoon van Alfeüs)]] of met [[Jakobus de Mindere]] (ook wel: Jakobus de jongere) (Marcus 15:40).

Traditioneel wordt aan deze Jakobus [[Brief van Jakobus]] uit het Nieuwe Testament toegeschreven.

== "Broer van de Heer" ==
Volgens de traditie van de [[rooms-katholieke kerk]] moet "[[broers en zussen van Jezus]]" niet letterlijk worden genomen. De katholieke kerk heeft het [[Dogma (christendom)|dogma]] aanvaard dat [[Maria (moeder van Jezus)|Maria]] altijd maagd is gebleven, en interpreteert het woord "broer" (Grieks: ''adelfos'') als "neef" of "verwante". Jakobus wordt dan ook niet meegeteld in de zogenaamde [[Heilige Familie]].

Op grond van datzelfde dogma beschouwt de [[Oosters-orthodoxe kerken|orthodoxe kerk]] Jakobus traditioneel als een halfbroer van Jezus, geboren uit een eerder huwelijk van [[Jozef van Nazareth|Jozef]].

Volgens de meeste [[Protestantisme|protestantse]] kerken is Jakobus een zoon van Maria en [[Jozef van Nazareth|Jozef]]. Deze opvatting is echter pas in de loop der eeuwen gegroeid, wat blijkt uit het feit dat de grondleggers van de [[reformatie]], [[Maarten Luther]] en [[Johannes Calvijn]], nog het standpunt van de rooms-katholieke kerk deelden.

== Leven ==
=== Nieuwe Testament ===
Over het leven van Jakobus is in het Nieuwe Testament niet veel terug te vinden. In [[Evangelie volgens Johannes|Johannes]] 7:3-6 wordt duidelijk dat de "broers" van Jezus tijdens zijn leven (nog) niet in hem geloofden. [[Paulus (apostel)|Paulus]] vermeldde dat Jakobus behoorde tot degenen aan wie de opgestane Jezus verscheen ([[Eerste brief van Paulus aan de Korintiërs|1 Korintiërs]] 15:7).

Uit [[Handelingen van de Apostelen|Handelingen]] kan worden opgemaakt dat Jakobus een vooraanstaande rol speelde binnen de christengemeente van [[Jeruzalem]], zoals bij het [[Concilie van Jeruzalem]] (Handelingen 12:17; 15:15-21; [[Brief van Paulus aan de Galaten|Galaten]] 2:9). Om die reden wordt hij binnen de katholieke kerk, maar ook binnen andere kerkgenootschappen, beschouwd als de eerste [[bisschop]] van Jeruzalem.

=== Latere werken ===
Het [[Evangelie van de Hebreeën]] (in gebruik bij de [[ebionieten]], ca. 150 n.Chr.) vermeldt dat Jezus na zijn verschijning aan [[Maria Magdalena]] en de leerlingen aan Jakobus persoonlijk verscheen. Jakobus kwam toen tot het geloof in Jezus.

In het [[apocrief]]e [[Evangelie van Thomas (Nag Hammadi)|Evangelie van Thomas]], logion 12, wordt vermeld dat Jezus zijn broer Jakobus aanwees als zijn opvolger.

De [[Joden|joods]]-[[christendom|christelijke]] schrijver [[Hegesippus]] omschreef hem in zijn ''Gedenkwaardigheden'' (alleen via enkele fragmenten bekend) als de perfecte [[ascese|asceet]] en als een vroom, liefdadig man. Dat ondersteunt de onder [[theologie|theologen]] gangbare mening dat Jakobus de auteur van de Brief van Jakobus is.
[[Bestand:James the Just (Menologion of Basil II).jpg|miniatuur|Dood van Jakobus door een klap met een voldershamer]]
Jakobus stierf volgens [[Flavius Josephus]] in het jaar 62 door steniging op instigatie van de [[hogepriester]] [[Ananus ben Ananus|Ananus]].<ref>Flavius Josephus: ''[[Oude geschiedenis van de Joden]]'' 20.9.1</ref><ref>Eusebius van Caesarea: ''Kerkgeschiedenis'' II.23</ref> In andere versies overleed hij door een klap met een [[volder]]shamer.

== Doorwerking ==
De [[rooms-katholieke kerk]] vereert Jakobus als [[heilige (christendom)|heilige]]. Zijn [[naamdag]] is op [[3 mei]]. De [[Oosters-orthodoxe kerken|orthodoxe kerk]] viert zijn feestdag op 9 oktober en op 30 juni met de andere twaalf apostelen.

In de christelijke [[iconografie]] is het [[Attribuut (beeldende kunst)|attribuut]] van Jakobus de Mindere een [[hoedenmakersboog]].<ref>Hall, J. (2000), ''Hall's Iconografisch Handboek'', Leiden, Primavera Pers</ref>

Jakobus is de patroonheilige van de volders, en zijn attribuut is ook wel een voldershamer.

== Zie ook ==
* [[Geheime boek van Jacobus]]
* [[Eerste openbaring van Jacobus]]
* [[Tweede openbaring van Jacobus]]
* [[Proto-evangelie van Jakobus]]
<br><br>
Digitalisering en Wiki opmaak: [[Terry van Erp]]
<br>
{{Appendix}}

{{Navigatie apostelen}}

[[Categorie:Apostel]]
[[Categorie:Heilige in het christendom]]
[[Categorie:Heilige uit het Heilig Land]]
[[Categorie:Martelaar]]
[[Categorie:Persoon uit het Nieuwe Testament]]

Jakobus de Rechtvaardige - Bewerkingsoverzicht

Colani op 1 aug 2024 om 11:46