https://wikitest.nl/index.php?action=history&feed=atom&title=Ioviani_en_HerculianiIoviani en Herculiani - Bewerkingsoverzicht2026-04-20T08:03:03ZBewerkingsoverzicht voor deze pagina op de wikiMediaWiki 1.43.6https://wikitest.nl/index.php?title=Ioviani_en_Herculiani&diff=37652&oldid=prevColani: 1 versie geïmporteerd2023-10-08T13:59:34Z<p>1 versie geïmporteerd</p>
<p><b>Nieuwe pagina</b></p><div>[[Bestand:Herculiani shield pattern.svg|thumb|200px|right|Schildpatroon van het Palatijnse legioen van de ''Herculiani seniores'', volgens de [[Notitia Dignitatum]].]]<br />
[[Bestand:Ioviani shield pattern.svg|thumb|200px|right|Schildpatroon van het Palatijnse legioen van de ''Ioviani seniores'', volgens de [[Notitia Dignitatum]].]]<br />
<br />
De ''Ioviani'' en ''Herculiani'' waren de beste Palatijnse keizerlijke lijfwachteenheden tijdens de heerschappij van [[Diocletianus]] (regeerde van 284-305). Ze bleven bestaan na zijn dood als elite-eenheden in de veldlegers van het [[West-Romeinse Rijk|West-]] en [[Oost-Romeinse Rijk]].<br />
<br />
==Geschiedenis==<br />
De naam kwam voort uit de gelijkstelling van de twee co-keizers [[Diocletianus]] en [[Maximianus]] met de Romeinse goden [[Jupiter (mythologie)|Jupiter]] ([[genitief]]: Iovis) en [[Hercules (mythologie)|Hercules]]. De vroegere [[pretoriaanse garde]] was gelegerd in de ''[[Castra Praetoria]]'' in Rome, en had al dikwijls bewezen dat hij niet loyaal was. Ze hadden zelfs in 193 de keizerlijke troon verkocht aan de hoogste bieder ([[Didius Julianus]]).<br />
<br />
Daarom promoveerde Diocletianus, die heerste vanuit [[Nicomedia]], twee betrouwbare legioenen uit [[Illyricum]] ([[Legio V Iovia]] en [[Legio VI Herculia]]), de regio waar hij zelf geboren was, tot de persoonlijke lijfwacht van de Romeinse keizers.<ref name="GE">Gibbon, Edward. ''The Decline And Fall Of The Roman Empire'' ''[https://www.ccel.org/g/gibbon/decline/volume1/chap13.htm#newb Vol 1 Chapter XIII New Bodies of Guards, Jovians and Herculians]''</ref> Bij hun promotie kregen de twee legioenen een nieuwe naam, namelijk de ''Ioviani'' en ''Herculiani''.<ref name="GE"/> De pretoriaanse garde bleef bestaan tot hij ontbonden werd door [[Constantijn de Grote|Constantijn I]] in ca. 312, en hij verving de keizerlijke garde door de ''[[Scholae Palatinae]]''. De twee legioenen bleven echter bestaan en golden als de elite-eenheden binnen het leger, en na de scheiding van het Romeinse Rijk werden ook zij verdeeld.<br />
<br />
In de ''[[Notitia Dignitatum]]'' uit de vierde eeuw staan ze vermeld voor het West-Romeinse Rijk (onder de titel ''seniores''). Ze stonden onmiddellijk onder leiding van de ''magister peditum''.<ref>''[http://www.pvv.ntnu.no/~halsteis/notitia.htm Notitia Dignitatum], Pars Occidentalis'', V</ref> In het oosten (onder de titel ''iuniores'', jonger dan hun tegenhangers in het westen) stonden ze onder leiding van de ''[[magister militum]] praesentalis''.<ref>''[http://www.pvv.ntnu.no/~halsteis/notitia.htm Notitia Dignitatum], Pars Orientalis'', V</ref> In 398 waren de Ioviani en Herculiani van het westen een deel van het kleine leger dat [[Africa (Romeinse rijk)|Africa]] binnenviel en zo de [[Gildonische opstand]] neerdrukte.<br />
<br />
==Zie ook==<br />
*[[Pretoriaanse garde]]<br />
*[[Slag bij Straatsburg]]<br />
<br />
==Referenties==<br />
{{Bronvermelding anderstalige Wikipedia|taal=en|titel=Jovians and Herculians|oldid=844152962|datum=20180603}}<br />
{{references}}<br />
[[Categorie:Romeinse militaire eenheid]]<br />
[[Categorie:Lijfwacht]]<br />
[[Categorie:Romeins leger]]</div>Colani