Colani: Tekst vervangen - "18e" door "18^e"

2024-11-23T18:58:53Z

Tekst vervangen - "18e" door "18<sup>e</sup>"

Nieuwe pagina

[[Bestand:DragonWasmes.jpg|miniatuur|Gilles doodt de draak van [[Wasmes (Colfontaine)|Wasmes]]]]
[[Bestand:Pont dormant.jpg|miniatuur|Reconstructie van het klooster van [[Saint-Ghislain]] waar monniken de legende bedachten en verspreidden]]
[[Bestand:Pucelette.jpg|miniatuur|Traditie van de Pucelette van Wasmes bij de processie]]
'''Gilles van Chin''' (geboren rond 1080-1090 - [[Roucourt (België)|Roucourt]] 1137) was heer van Chin, [[Berlaimont]] en [[Heerlijkheid Chièvres|Chièvres]]. Deze edelman was raadsheer voor de [[Graafschap Henegouwen|graven van Henegouwen]] en figureert in de legende van de draak van [[Wasmes (Colfontaine)|Wasmes]].

== Hof van Henegouwen ==
Gilles van Chin was afkomstig van het geslacht van de heren van [[Berlaimont]]. Zoals andere familieleden werd hij ook, begin 12e eeuw, raadsheer bij de graven van [[Graafschap Henegouwen|Henegouwen]]. Eerst was hij in dienst van [[Yolanda van Gelre]], regentes van Henegouwen voor haar minderjarige zoon [[Boudewijn IV van Henegouwen|Boudewijn]]. Gilles werkte vervolgens voor deze Boudewijn, bijgenaamd de graaf-bouwer. In zijn jonge jaren, rond 1100 ?, zou hij ook kruisvaarder geweest zijn tijdens de [[Eerste Kruistocht]] van [[Godfried van Bouillon]]. Alleszins vocht hij later, aan de zijde van graaf Boudewijn, in talrijke oorlogen tegen het [[hertogdom Brabant]]. Gilles was gehuwd met Idamison van [[Chièvres]] en was alzo [[heerlijkheid Chièvres|heer van Chièvres]]. Hij stierf tijdens een gevecht tegen de Brabanders in het kasteel van [[Roucourt (België)|Roucourt]] (1137).

Hij werd begraven in het voormalige klooster van Saint-Ghislain. In de 18<sup>e</sup> eeuw werd zijn stoffelijk overschot overgedragen naar Bergen in de kapel van Saint-Calixte, waar het verwaarloosd is geraakt<ref>{{Citeer web | url = http://ducassedemons.info/pedagogie/saints-fondateurs/heros-sauroctones/gilles2chin1.htm | titel = Légende de Gilles de Chin | bezochtdatum = | auteur = | achternaam = Delmelle | voornaam = Joseph | auteurlink = | medeauteurs = | datum = 1986 | formaat = | werk = | uitgever = stad Bergen, Fédération du Tourisme | paginas = | taal = fr | citaat = |archiefurl=https://web.archive.org/web/20220117040657/http://ducassedemons.info/pedagogie/saints-fondateurs/heros-sauroctones/gilles2chin1.htm|archiefdatum=2022-01-17}}</ref>.

== Legende van de draak ==
''Niet te verwarren met Sint-Joris en de [[Ducasse van Bergen|Ducasse]] in het naburige [[Bergen (België)|Bergen]].''

In 1133 vocht Gilles, volgens de monniken van [[Saint-Ghislain]], een bijzonder gevecht uit in [[Wasmes (Colfontaine)|Wasmes]]. In de gevaarlijke moerassen van het dorp Wasmes<ref>De oorsprong van de naam van het dorp Wasmes betekent overigens ''marais'' of ''moeras''.</ref> huisde een draak. De draak had een klein meisje (laat-Latijn: ''pucella''<ref>De term ''pucella'' is verwant met het Latijnse woord ''pollex'', wat duim betekent. Vandaar een klein duimpje.</ref>) gevangen in zijn grot. Gilles vocht urenlang tegen de draak, tot het avond werd. In een variant verhaal hielp het meisje Gilles door hem een doornentak te geven die in de bek van de draak geraakte. Finaal doodde Gilles de draak door een steek in het hart, hakte de kop af en bracht deze kop naar graaf Boudewijn. Het meisje werd in triomf teruggebracht naar het dorp<ref>{{Citeer web | url = http://www.doudou.be/pedagogie/saints-fondateurs/heros-sauroctones/gilles2chin2.htm | titel = Légende de Gilles de Chin | bezochtdatum = | auteur = Lumeçon | achternaam = | voornaam = | auteurlink = | medeauteurs = les Acteurs du Combat | datum = | formaat = | werk = | uitgever = [[Ducasse van Bergen|Ducasse de Mons]] | paginas = | taal = fr | citaat = |archiefurl=https://web.archive.org/web/20160303173055/http://www.doudou.be/pedagogie/saints-fondateurs/heros-sauroctones/gilles2chin2.htm|archiefdatum=2016-03-03}}</ref>.

Deze legende werd bedacht en uitgeschreven door monniken van het voormalig klooster van [[Saint-Ghislain]] in de 16e eeuw, dus 400 jaar later<ref>{{Citeer web | url = http://www.laprovince.be/1293955/article/2015-05-23/wasmes-a-aussi-son-dragon-terrasse-par-gilles-de-chin-dans-les-marais | titel = Wasmes a aussi son dragon, terrassé par Gilles de Chin dans les marais | bezochtdatum = | auteur = | achternaam = | voornaam = | auteurlink = | medeauteurs = | datum = 2015 | formaat = | werk = | uitgever = La Province | paginas = | taal = fr | citaat = |archiefurl=https://web.archive.org/web/20160826100813/http://www.laprovince.be/1293955/article/2015-05-23/wasmes-a-aussi-son-dragon-terrasse-par-gilles-de-chin-dans-les-marais|archiefdatum=2016-08-26}}</ref><ref>{{Citeer web | url = http://www.patrimoinevivantwalloniebruxelles.be/patrimoines/traditions/fiche_traditions/?n=9 | titel = La légende de Gilles de Chin et de la Pucelette | bezochtdatum = | auteur = | achternaam = | voornaam = | auteurlink = | medeauteurs = | datum = 1986 | formaat = | werk = Patrimoine Culturel Immatériel | uitgever = [[Franstalige Gemeenschap|Franstalige Gemeenschap van België]] | paginas = | taal = fr | citaat = |archiefurl=https://web.archive.org/web/20221205112946/http://www.patrimoinevivantwalloniebruxelles.be/patrimoines/traditions/fiche_traditions/?n=9|archiefdatum=2022-12-05}}</ref>. Het valt op hoe precies het jaartal is met de draak (1133) voor de monniken. Het ontstaan heeft te maken met de schenking van de moerassen door de heren van Berlaimont aan het klooster, waarna de monniken de moerassen drooglegden<ref>{{Citeer web | url = https://fr.wikisource.org/wiki/Biographie_nationale_de_Belgique/Tome_2/BERLAYMONT,_Gilles_DE_%28seigneur_de_Chin%29 | titel = Gilles de Berlaymont, Seigneur de Chin | bezochtdatum = | auteur = | achternaam = Delecourt | voornaam = J. | auteurlink = | medeauteurs = | datum = | formaat = | werk = Biographie Nationale de Belgique, Tome 2 | uitgever = | paginas = | taal = fr | archiefurl = | archiefdatum = | dodeurl = | citaat = }}</ref>.

== Traditie ==
* De kop van de "draak" werd eeuwenlang bewaard in Bergen. Het is een krokodillenkop, mogelijks meegebracht vanuit de Nijlvallei in Egypte<ref>{{Citeer web | url = http://ducassedemons.info/pedagogie/saints-fondateurs/heros-sauroctones/dragon-mons.htm | titel = La Tête dite du Dragon | bezochtdatum = | auteur = | achternaam = Le Quellec | voornaam = Jean-Loïc | auteurlink = | medeauteurs = | datum = 1997 | formaat = | werk = La Naturalisation du Dragon en Europe - Cahiers Internationaux de Symbolisme | uitgever = Ducasse de Mons | paginas = | taal = fr | citaat = |archiefurl=https://web.archive.org/web/20220117042541/http://ducassedemons.info/pedagogie/saints-fondateurs/heros-sauroctones/dragon-mons.htm|archiefdatum=2022-01-17}}</ref>. De kop wordt thans bewaard in het Museum Jean Lescarts in [[Bergen (België)|Bergen]].
* Meerdere edelen uit Henegouwen en Berlaimont beroemden zich op afstamming van de held Gilles van Chin. Zo deed [[Karel van Berlaymont]] dit in de 16e eeuw<ref>{{Citeer web | url = https://www.berlaymont.be/p-o/historique/la-famille-berlaymont/ | titel = La famille Berlaymont | bezochtdatum = | auteur = | achternaam = | voornaam = | auteurlink = | medeauteurs = | datum = | formaat = | werk = | uitgever = Centre Scolaire Berlaymont de Waterloo | paginas = | taal = fr | archiefurl = | archiefdatum = | dodeurl = | citaat = }}</ref>.
* Jaarlijks werd en wordt op de dinsdag na Pinksteren een [[processie]] gehouden in het dorp Wasmes. De monniken benadrukten in hun kronieken dat Gilles de Chin de Maagd Maria aanriep alvorens zijn zwaard te trekken tegen de draak. Elk jaar wordt een klein meisje, ''la pucelle'', uitgekozen om uitgedost in de processie mee te lopen. Dit meisje krijgt dan een ereplaats in enkele kerkdiensten<ref>{{Citeer web | url = http://www.colfontaine.be/index.php?option=com_content&view=article&id=130&Itemid=124 | titel = La Pucelette de Wasmes | bezochtdatum = | auteur = | achternaam = | voornaam = | auteurlink = | medeauteurs = | datum = 2009 | formaat = | werk = | uitgever = gemeente [[Colfontaine]] | paginas = | taal = fr | archiefurl = https://web.archive.org/web/20151001131037/http://www.colfontaine.be/index.php?option=com_content&view=article&id=130&Itemid=124 | archiefdatum = 1 oktober 2015 | dodeurl = ja | citaat = }}</ref>. Dit element uit het verhaal, namelijk een klein meisje naast de draak, bestaat ook in [[Ducasse van Bergen|Bergen]].

{{Appendix}}

[[Categorie:Persoon in de kruistochten]]
[[Categorie:Adel in de Nederlanden in de 12e eeuw|Chin]]
[[Categorie:Zuid-Nederlandse adel (voor 1830)|Chin]]
[[Categorie:Heer van Chièvres]]

Gilles van Chin - Bewerkingsoverzicht

Colani: Tekst vervangen - "18e" door "18e"

Colani: Tekst vervangen - "18e" door "18^e"