Colani: 1 versie geïmporteerd

2022-11-15T17:10:36Z

1 versie geïmporteerd

Nieuwe pagina

[[Bestand:Workumer el.jpg|thumb|Replica van de Workumer el op de muur van het stadhuis in Workum]]
Een '''el''' is een oude [[Lengte (meetkunde)|lengtemaat]] die, althans in Nederland, circa 69,4 cm bedroeg. De maat werd lokaal, in ieder belangrijk handelscentrum, vastgesteld, waardoor er verschillen optraden:

:{|
|[[Amsterdam (hoofdbetekenis)|Amsterdamse]] el:
| 68,8 cm
|-
|[[Antwerpen (stad)|Antwerpse]] el:
| 69,5 cm
|-
|[[Hertogdom Brabant|Brabantse]] el:
| 69,2 cm of 16 [[taille (lengtemaat)|tailles]]
|-
|[[Brugge|Brugse]] el:
| 70,1 cm
|-
|[[Delft]]se el:
| 68,3 cm
|-
|[[Dendermonde|Dendermondse]] el:
| 69,6 cm in winkels, 73,1 cm in de Halle
|-
|[[Gent|Gentse]] el:
| 70,0 cm in winkels, 72,8 cm stof, 77,0 cm ruwe stof
|-
|[[Goes]]se el:
| 69 cm
|-
|[[Den Haag|Haagse]] of gewone el:
| 69,4 cm
|-
|[[Sint-Niklaas|Sint-Niklase]] el:
| 70,0 cm
|-
|[[Twente|Twentse]] el:
| 58,7 cm
|-
|[[Waasland|Wase]] el:
| 69,8 cm in winkels, 72,8 cm stof, 76,5 cm ruwe stof
|-
|[[Workum]]er el:
| 70,9 cm
|}

== El als meter ==
Niet zelden werd voor de el een algemeen gemiddelde genomen van 68 cm. In verband met de heffing van [[accijns]] werd de Haagse el (69,4 cm) in 1725 de nationale standaard. Bij de invoering van het [[Nederlands metriek stelsel]] in 1820 werd de el gelijkgesteld aan een [[meter]]. Met de Wet van 7 april 1869 (Staatsblad nr. 57) werden oude benamingen, waaronder de el, afgeschaft en vervangen door de tegenwoordig gebruikelijke aanduidingen. In de periode 1820-1870 was een el gelijk aan 10 palmen (decimeter) of 100 [[Duim (lengtemaat)|duimen]] (centimeter) of 1000 [[streep (lengtemaat)|strepen]] (millimeter).

== Bijbelse el ==
Het is onduidelijk hoe lang de el is die in de [[Bijbel (christendom)|Bijbel]] en [[hadith]]boeken (ziraa) ter sprake komt, bijvoorbeeld bij de afmetingen van de [[Ark van Noach (schip)|ark van Noach]]. Volgens de [[Siloaminscriptie]] was de [[Siloamtunnel]] die koning [[Hizkia]] liet graven om [[Jeruzalem]] van water te voorzien 1200 el lang. Er bestaan een aantal recente metingen van deze tunnel, die variëren tussen de 512,5 en 533 meter.<ref>{{en}} {{aut|Robb Andrew Young}}, [http://books.google.rs/books?id=autR6tfCb7wC&lpg=PP1&hl=nl&pg=PA49#v=onepage&q=siloam%20length&f=false ''Hezekiah in History and Tradition''] (BRILL, 2012)</ref> Dat zou betekenen dat een el 45 centimeter is. Er zijn ook geleerden die opperen dat de gebruikte el in de Bijbel 49,5 of 52,5 centimeter was.<ref name="measure">{{en}} Jewish Encyclopedia: [http://www.jewishencyclopedia.com/articles/14821-weights-and-measures Weights and measures]</ref>

{{Appendix}}
{{Navigatie oude maateenheden}}

[[Categorie:Niet-SI-eenheid]]
[[Categorie:Lengtemaat]]

El (lengtemaat) - Bewerkingsoverzicht

Colani: 1 versie geïmporteerd