Colani: 1 versie geïmporteerd

2023-10-08T13:59:31Z

1 versie geïmporteerd

Nieuwe pagina

[[Afbeelding:Harzhorn Original Dolabra in Folie mit Stickstoff.jpg|miniatuur|Kop van een dolabra uit het [[Romeins slagveld bij Kalefeld]].]]
De '''dolabra''' is een [[werktuig]], vergelijkbaar met een [[houweel]], uit de [[Romeinse Rijk|Romeinse]] [[oudheid]], dat voornamelijk door de [[Romeins legionair]] bij [[grondwerk]]en werd gebruikt. De dolabra was vaak van wezenlijk belang bij legeroperaties, zoals het volgende [[citaat]] van de Romeinse senator [[Sextus Julius Frontinus|Frontinus]] aantoont: ''"Domitius Corbulo dolabra hostem vincendum esse dicebat"'' ([[Nederlands]]e vertaling: ''"[[Gnaius Domitius Corbulo|Domitius Corbulo]] zei dat de vijand met de dolabra moest worden verslagen"'').<ref>{{aut|[[Sextus Julius Frontinus|Frontinus]]}}, ''Strategemata'' VII 2</ref>

== Beschrijving ==
Omdat grondwerk erg belangrijk was in het [[Romeins leger]] droeg elke legionair naast zijn wapens ook gereedschap met zich mee. De dolabra lijkt veel op de moderne [[pickel]] die in de [[bergsport]] wordt gebruikt: het is een klein [[houweel]] dat een [[bijl]]blad heeft aan de kant waar bij een gewoon houweel een punt zit. Dolabrae konden worden gebruikt als [[strijdbijl]], voor de [[houtkap]] en voor allerhande graafwerk, van het graven van grachten en het opwerpen van aardwallen ([[Agger (bouwwerk)|agger]]s) tot het ondermijnen van stadsmuren.<ref>{{en}}{{aut|Adrian Goldsworthy}}, ''The Complete Roman Army'' (Londen 2003) p. 135. ISBN 978-0-500-05124-5</ref>

== Geschiedenis ==
Een vergelijkbaar werktuig werd reeds gebruikt door de [[Macedonië (oudheid)|Macedoniërs]]. In [[325 v.Chr.]] veroverde [[Alexander de Grote]] Malavasthana, het hedendaagse [[Multan]] in [[Pakistan]]. Nadat zijn mannen de buitenste muren van de [[Citadel (bouwwerk)|citadel]] van de stad hadden veroverd begonnen ze met de ondermijning van de binnenmuren. De ongeduldige Alexander nam een [[stormladder]] en beklom de muur, waarbij slechts enkele van zijn mannen hem konden volgen.<ref>{{aut|[[Lucius Flavius Arrianus|Arrianus]]}}, ''[[Anabasis Alexandri]]'', vertaling van E.J. Chinnock (1893), 6a X</ref> Nadat hij gewond was geraakt doorbraken de Macedoniërs met hun "dolabris" de muur om hun commandant te ontzetten.<ref>{{aut|[[Quintus Curtius Rufus|Curtius]]}}, ''Historia Alexandri Magni Macedonis'' IX 5.19</ref>

Tijdens de [[Samnitische oorlogen#Tweede Samnitische Oorlog|Tweede Samnitische Oorlog]] in [[310 v.Chr.]] bij het [[Etrusken|Etruskische]] beleg van de Romeinse stad [[Sutrium]] maakte het [[ontzet]]tingsleger onder [[Consul (Rome)|consul]] [[Quintus Fabius Maximus Rullianus|Rullianus]] gebruik van hun dolabrae om 's nachts de [[gracht]] van hun eigen kamp met aarde van de verdedigingswallen te vullen. Kort voor zonsopgang konden de Romeinen hun overwegend nog slapende vijand over een breed front massaal overweldigen en hoewel ze in de minderheid waren behaalden de Romeinen een klinkende overwinning op de Etrusken.<ref>{{aut|[[Titus Livius|Livius]]}}, ''[[Ab urbe condita (boek)|Ab urbe condita]]'' IX 37</ref>

Tijdens de [[Romeinse burgeroorlogen|Romeinse burgeroorlog]], kort voor de [[Tweede Slag bij Bedriacum]] in [[69]], het [[Vierkeizerjaar]], wist de Romeinse generaal [[Marcus Antonius Primus]] zijn troepen te overtuigen de rijke stad [[Cremona (stad)|Cremona]] nog niet te plunderen door hen er op te wijzen dat ze geen dolabrae bij zich hadden en dus geen mogelijkheid hadden in geval van nood muren te doorbreken of verdedigingswerken op te werpen.<ref>{{aut|[[Publius Cornelius Tacitus|Tacitus]]}}, ''[[Historiae]]'' III 20</ref>

{{Appendix}}
{{Navigatie belegeringswapens}}

[[Categorie:Romeins leger]]
[[Categorie:Gereedschap]]

Dolabra - Bewerkingsoverzicht

Colani: 1 versie geïmporteerd