https://wikitest.nl/index.php?action=history&feed=atom&title=Dirk_ValkDirk Valk - Bewerkingsoverzicht2026-04-18T07:16:42ZBewerkingsoverzicht voor deze pagina op de wikiMediaWiki 1.43.6https://wikitest.nl/index.php?title=Dirk_Valk&diff=72161&oldid=prevColani: 1 versie geïmporteerd2024-03-08T09:23:48Z<p>1 versie geïmporteerd</p>
<p><b>Nieuwe pagina</b></p><div>{{Infobox politicus<br />
| naam = Dirk Valk<br />
| afbeelding = Handtekening Dirk Valk.jpg<br />
| onderschrift = Handtekening Dirk Valk in 1836<br />
| volledige naam = <br />
| geboren = gedoopt 25 maart 1781<br />
| overleden = 10 maart 1863<br />
| tijdvak1 = 1813-1816<br />
| functie1 = [[Schout]] van [[Waddinxveen]]<br />
}}<br />
'''Dirk Valk''' ([[Zwijndrecht (Nederland)|Zwijndrecht]], gedoopt 25 maart [[1781]] - [[Den Helder]], [[10 maart]] [[1863]]) was een [[Nederland]]se [[schout]] en voorman van de [[Zwijndrechtse nieuwlichters|Christelijke Broedergemeente]].<br />
<br />
==Leven en werk==<br />
Valk werd in 1781 in Zwijndrecht geboren als zoon van Burger Valk en van Johanna Geerlof. Valk werd in 1813 benoemd tot schout en secretaris van [[Waddinxveen]].<ref>Blom, drs. N. van der [http://rjb.x-cago.com/GARJB/1962/12/19621231/GARJB-19621231-0278/GARJB-19621231-0278.pdf Maria Leer groet Erasmus] in: Rotterdams Jaarboekje 1962, blz. 251. [https://web.archive.org/web/20160305123624/http://rjb.x-cago.com/GARJB/1962/12/19621231/GARJB-19621231-0278/GARJB-19621231-0278.pdf Gearchiveerd] op 5 maart 2016.</ref> Omstreeks 1816 sloot hij zich aan bij de Christelijke Broedergemeente een groepering rond ene [[Stoffel Muller]] en [[Maria Leer]], die een terugkeer naar de gebruiken van de vroegchristelijke gemeente predikten. De ideeën van de broederschap werden door Valk en zijn vrouw Helena van der Gijp van harte onderschreven. Zij boden onderdak aan de leden van deze sekte. Voor Valk betekende deze stap echter een ontslag uit zijn functie van schout door de ambachtsheer. Het leven werd hen vervolgens in Waddinxveen onmogelijk gemaakt. Hij trok mee toen de groep zich in [[Polsbroekerdam]] vestigde en maakte vervolgens de trek van de groep mee via [[Puttershoek]] naar [[Dordrecht (Nederland)|Dordrecht]]. In 1820 werd hij wegens "landloperij" en "belediging van de rechtbank" veroordeeld tot een gevangenisstraf.<ref>Meertens noemt een gevangenisstraf van twee jaren, andere bronnen spreken over één jaar</ref> In 1829 kocht de groep een scheepswerfje bij [[Zwijndrecht (Nederland)|Zwijndrecht]] en vestigde zich aldaar. Vanaf die tijd werd de groepering ook wel aangeduid als de ''"Zwijndrechtse nieuwlichters"''. Valk had in 1823 de groep verlaten en had een huis in [[Mijdrecht]] gekocht. Samen met zijn vrouw en enkele medestanders verwachtte hij daar een spoedige wederkomst van [[Jezus (traditioneel-christelijk)|Christus]]. Hij nam meer en meer afstand van de Zwijndrechtse groep, die na het overlijden van Muller in 1833 vooral onder invloed stond van Maria Leer. Valk toonde zich meer gematigder en verzette zich in veel mindere mate tegen de regels van burgerlijke overheid. Hij was de schrijver van de geloofsbelijdenis van de broedergemeente. Zijn vrouw was hoogstwaarschijnlijk degene die de meeste gezangen voor de gemeente heeft geschreven.<ref>Meertens 1978:389</ref> Valk en zijn vrouw hadden al hun geld in de broederschap gestoken. Na 1844 vertrokken zij naar Den Helder, waar zij in huis genomen werden door een volgeling. Zijn vrouw overleed er in 1854 op 75-jarige leeftijd. Valk overleefde zijn vrouw negen jaar. Hij overleed op 10 maart 1863 op 81-jarige leeftijd eveneens in Den Helder.<br />
<br />
==De Waterman==<br />
Valk heeft voor de schrijver [[Arthur van Schendel (schrijver)|Arthur van Schendel]] model gestaan voor Hogerzeijl, een personage in zijn roman ''De Waterman''.<ref>Oversteegen, J.J. [https://www.dbnl.org/tekst/_mer005196501_01/_mer005196501_01_0005.php Van Schendels Waterman: feit en fictie] in: Merlyn, jaargang 3,Polak & Van Gennep, Amsterdam 1965. [https://web.archive.org/web/20220526164209/https://www.dbnl.org/tekst/_mer005196501_01/_mer005196501_01_0005.php Gearchiveerd] op 26 mei 2022.</ref><br />
<br />
{{Appendix|1=bron|2=<br />
* Marang, G.P. [https://www.historici.nl/retroboeken/nnbw/#source=3&page=642&size=800&accessor=accessor_index Valk, Dirk] in: Nieuw Nederlandsch Biografisch Woordenboek<br />
* Meertens, P.J. [https://www.historici.nl/retroboeken/blnp/#source=1&page=388&accessor=accessor_index Valk, Dirk] in: Biografisch lexicon voor de geschiedenis van het Nederlands protestantisme, 1978<br />
* Povée, Henk ''Het Jannegiesgeloof'' in: Tien eeuwen tussen Lek en IJssel, Bussum, 2004<br />
* Historische Vereniging Zwijndrecht [https://www.swaen.org/geschiedenis%20zwijndrecht/bijz.perioden/nieuwlichters.htm Zwijndrechtse Nieuwlichters]<br />
-----<br />
'''Literatuur'''<br />
*''Afschriften en uittreksels uit onderscheiden opstellen van Stoffel Müller en Dirk Valk, hoofden van de oorspronkelijke Polsbroeksche Afgezonderden'', Utrecht, 1832<br />
-----<br />
'''Noten'''<br />
{{References}}<br />
}}<br />
<br />
{{DEFAULTSORT:Vlak, Dirk}}<br />
[[Categorie:Nederlands schout]]<br />
[[Categorie:Burgemeester van Waddinxveen]]<br />
[[Categorie:Nederlands sekteleider]]</div>Colani