Colani: 1 versie geïmporteerd

2023-03-16T08:46:16Z

1 versie geïmporteerd

Nieuwe pagina

[[Bestand:Beschermd_dorpsgezicht_monumentenschildje.jpg|thumb|[[Monumentenschildje]] voor een Vlaams beschermd stadsgezicht]]
Een '''beschermd stadsgezicht''' is een samenhangende groep van [[Object (ding)|object]]en en [[gebouw]]en in een stad die van overheidswege beschermd wordt.

In [[Nederland (hoofdbetekenis)|Nederland]] wordt die bescherming beschreven door de Nederlandse [[Monumentenwet]].<ref>Voor het eerst ingevoerd in de Monumentenwet van 1961, later volgens de [[Monumentenwet 1988]].</ref> Dit betekent dat de Rijksoverheid subsidie aan de gemeente geeft om het historische karakter (meestal) van de oude binnenstad in stand te houden. Vergelijkbaar met een beschermd stadsgezicht is een [[beschermd dorpsgezicht]]. Sinds 2012 worden er door de [[Rijksoverheid]] geen nieuwe beschermde stads- of dorpsgezichten meer aangewezen met uitzondering van die, welke nog in procedure zijn.<ref>{{Citeer web |url=https://www.monumenten.nl/soorten-monumenten/beschermde-stads-en-dorpsgezichten |titel=Aanwijzen voor bescherming |werk=Beschermde stads- en dorpsgezichten |auteur= |uitgever=Monumenten.nl (RCE) |datum= |bezochtdatum=6 oktober 2017}}</ref> Naast rijksbeschermde stads- en dorpsgezichten, zijn er ook '''gemeentelijke beschermde stads- en dorpsgezichten'''. Een [[Nederlandse gemeente|gemeente]] kan zelf bepalen of er binnen hun gemeente een gebied is met historische waarde en het daarom als beschermd aanmerken, zoals het [[Tuindorp Josephbuurt (Gouda)|Tuindorp Josephbuurt]] in [[Gouda]].

Eind 2016 waren er in Nederland 470 beschermde stads- en dorpsgezichten.<ref>{{Citeer web |url=https://www.erfgoedmonitor.nl/indicatoren/beschermde-stads-en-dorpsgezichten-aantal |titel=Beschermde stads- en dorpsgezichten - aantal |auteur= |werk=Erfgoedmonitor |uitgever=RCE |datum=15 mei 2017 |bezochtdatum=6 oktober 2017 |archiefdatum=6 oktober 2017 |archiefurl=https://web.archive.org/web/20171006211906/https://www.erfgoedmonitor.nl/indicatoren/beschermde-stads-en-dorpsgezichten-aantal |dodeurl=ja }} (aangewezen in periode 1965-2016)</ref>

== Status ==
De aanwijzing tot beschermd stadsgezicht leidt er niet automatisch toe dat voor de individuele bebouwing binnen het gebied een juridische bescherming van hetzelfde niveau als bij plaatsing op de [[gemeentelijke monumentenlijst|gemeentelijke]] of [[rijksmonument]]enlijst ontstaat. In een beschermd gezicht bevinden zich meestal wel objecten die tot beschermd (rijks/gemeentelijk) monument zijn aangewezen. Panden die niet zijn aangewezen als monument zijn vaak aangewezen als [[beeldbepalend pand]].

Voor bouwen, verbouwen of slopen in een beschermd stads- en dorpsgezicht gelden andere regels dan voor normale bouw– of verbouwplannen in gebieden zonder beschermde aanwijzing. De eisen vanuit de bouwregelgeving voor het bouwen in beschermde gezichten zijn op enkele punten strenger dan bij gebieden zonder aanwijzing.

== Soortgelijke regelingen buiten Nederland en België ==
* In [[Frankrijk]] is de bescherming van historisch erfgoed sinds 2016 opnieuw wettelijk geregeld. ''Site patrimonial remarquable'' (bijzondere erfgoed-locatie) is de officiële term voor zowel beschermd stads- of stadswijkgezicht als [[beschermd dorpsgezicht]]. ''Secteur sauvegardé'' was voordien de [[Franse taal|Frans]]e term voor alleen beschermd stadsgezicht.
* In [[Duitsland]] wordt de bescherming van historisch erfgoed deels door de centrale overheid (''Bund)'', deels door de deelstaten (''Bundesländer'') geregeld. De nadruk ligt sinds ongeveer 1990 vooral op conservering en herstel van stadsgebieden in de voormalige [[Duitse Democratische Republiek|DDR]].
* Voor [[Engeland (hoofdbetekenis)|Engeland]] en [[Schotland]], zie: [[National Trust]].
* In [[Spanje]] luidt de term hiervoor: ''Conjunto histórico-artístico'' , ensemble van historisch-artistieke waarde. In [[1985]] werd dit begrip binnen de thans nog vigerende wetgeving voor [[monumentenzorg]] ingevoerd.

== Zie ook ==
* [[Beschermd dorpsgezicht]]
* [[Beschermde stads- en dorpsgezichten in Drenthe]]
* [[Beschermde stads- en dorpsgezichten in Flevoland]]
* [[Beschermde stads- en dorpsgezichten in Friesland]]
* [[Beschermde stads- en dorpsgezichten in Gelderland]]
* [[Beschermde stads- en dorpsgezichten in Groningen]]
* [[Beschermde stads- en dorpsgezichten in Limburg]]
* [[Beschermde stads- en dorpsgezichten in Noord-Brabant]]
* [[Beschermde stads- en dorpsgezichten in Noord-Holland]]
* [[Beschermde stads- en dorpsgezichten in Overijssel]]
* [[Beschermde stads- en dorpsgezichten in Utrecht]]
* [[Beschermde stads- en dorpsgezichten in Zeeland]]
* [[Beschermde stads- en dorpsgezichten in Zuid-Holland]]

== Externe links ==
* [https://web.archive.org/web/20160329114506/http://erfgoedmonitor.nl/onderwerpen/beschermde-stads-en-dorpsgezichten Erfgoedmonitor (RCE): Beschermde stads- en dorpsgezichten]
* [http://www.monumenten.nl/soorten-monumenten/beschermde-stads-en-dorpsgezichten Monumenten.nl: Beschermde stads- en dorpsgezichten] (over zowel rijks- als gemeentelijk beschermde gebieden)

{{Appendix|2=
*{{pdf}}[https://web.archive.org/web/20140812175544/http://oud.cultureelerfgoed.nl/sites/default/files/u6/3.2.1%20Overzicht%20van%20aangewezen%20en%20in%20procedure%20zijnde%20stads-%20en%20dorpsgezichten%20def.pdf Overzicht van aangewezen en in procedure zijnde stads- en dorpsgezichten] (11 dec 2013) <small>via [[Wayback Machine]]</small>
{{References}}
}}

[[Categorie:Cultureel erfgoed in Nederland]]
[[Categorie:Cultureel erfgoed in België]]
[[Categorie:Beschermd stadsgezicht| ]]

Beschermd stadsgezicht - Bewerkingsoverzicht

Colani: 1 versie geïmporteerd